ترکیب آیه نُهم سوره بقره
« یُخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذینَ آمَنُوا وَ ما یَخْدَعُونَ إِلاَّ أَنْفُسَهُمْ وَ ما یَشْعُرُونَ (۹)»
« خواهند تا خدای و اهل ایمان را فریب دهند و حال آنکه فریب ندهند مگر خود را و این را از سفاهت نمی دانند»
یخادعون:
ترکیب: فعل مضارع مرفوع به ثبوت نون، واو: ضمیر متصل، مبنی، محلاً مرفوع
الله:
ترکیب: مفعول به و منصوب به فتحه ظاهری
وَ:
ترکیب: حرف عطف، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد.
الَّذین:
ترکیب: اسم موصول، مبنی بر فتح، محلاً منصوب، عطف برالله
آمَنوا:
ترکیب : فعل ماضی، مبنی بر ضم، واو: ضمیر متصل، مبنی، محلا مرفوع، فاعل
وَ:
ترکیب: حرف عطف، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد.
ما:
ترکیب: مای نافیه، مبنی بر سکون، محلی از اعراب ندارد.
یَخدَعون:
ترکیب: فعل مضارع مرفوع به ثبوت نون، واو: ضمیر متصل، مبنی، محلا مرفوع، فاعل
اِلّا:
ترکیب: حرف استثنای مفید حصر، مبنی بر سکون
اَنفُسَ:
ترکیب: مستثنی و منصوب به فتحه ظاهری
هُم:
ترکیب: ضمیر متصل، مبنی بر سکون، محلاً مجرور، مضافٌ الیه
وَ:
ترکیب: حرف عطف، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد.
ما:
ترکیب: مای نافیه، مبنی بر سکون، محلی از اعراب ندارد.
یَشعُرون:
ترکیب: فعل مضارع مرفوع به ثبوت نون واو: ضمیر متصل، مبنی، محلاً مرفوع، فاعل
جملات این آیه:
١- دو وجه دارد یا جمله استئافیه و محلی از اعراب ندارد، یا جمله حالیه برای فاعل یـَقـُولُ و محلا منصوب است.
٢- ءامنوا: جمله صله و محلی از اعراب ندارد.
٣- ما یـَخدَعـُونَ: دو وجه دارد یا جمله اسئنافیه، یا جمله حالیه برای فاعل یـُخادِعُونَ و محلا منصوب است.
٤- ما یشعـُروُن: یا عطف بر جمله ما یخدعون که جمله حالیه و محلا منصوب، یا جمله استئافیه و محلی از اعراب ندارد.
