ترکیب آیه سی و یکم  سوره بقره

 

«وَ عَلَّمَ آدَمَ الأَ سماءَ کُلَّها ثُمَّ عَرَضَهُم عَلَی المَلائِکَۀِ فَقالَ اَنبِئُونی بِاَسماءِ هؤُلاءِ اِن کُنتُم صَادِقین (31)»

وَ

ترکیب: واو استیناف، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد

عَلّمَ

ترکیب: فعل ماضی، مبنی بر فتح، ضمیر مستتر «هو»، محلاً مرفوع فاعل آن است.

آدَمَ

ترکیب: مفعول به اوّل برای «عَلّمَ» و منصوب به فتحه ظاهری

الأسماءَ

ترکیب: مفعول به دوم برای «عَلّمَ» و منصوب به فتحه ظاهری

کُلِّ

ترکیب: تأکید معنوی است برای (اَسماء) و منصوب به فتحه ظاهری

ها

ترکیب: ضمیر متّصل، مبنی بر سکون، محلاً مجرور، مضاف الیه

ثُمَّ

ترکیب: حرف عطف، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد

عَرَضَ

ترکیب: فعل ماضی، مبنی بر فتح، ضمیر مستتر«هو» محلاً مرفوع فاعل آن است.

هُم

ترکیب: ضمیر متّصل، مبنی بر سکون، محلاً منصوب، مفعول به

عَلی

ترکیب: حرف جر، مبنی بر سکون، محلی از اعراب ندارد

الملائِکۀِ

ترکیب: اسم مجرور به حرف جرّ «علی» علامت جر: کسره ظاهری

(عَلَی المَلائِکۀِ)
جار و مجرور، متعلّق به (عَرَضَ)

فَ

ترکیب: فاء عاطفه، مبنی بر فتح، محلی از اعراب ندارد

قالَ

ترکیب: فعل ماضی، مبنی بر فتح. ضمیر مستتر «هو» محلاً مرفوع فاعل آن است.

اَنبِئُونی (اَنبِئُوا + ن + ی)

ترکیب: اَنبِئُوا: فعل امر حاضر، مبنی بر حذف نون.   واو: ضمیر متصل، مبنی، محلاً مرفوع، فاعل
ن: از برای وقایت و محلی از اعراب ندارد
ی: ضمیر متصل، مبنی بر سکون، محلاً منصوب، مفعول به اول برای (اَنبِئُوا)

بِ

ترکیب: حرف جر، مبنی بر کسر، محلی از اعراب ندارد

اسماءِ

ترکیب: اسم مجرور به حرف جرّ «باء»، علامت جر: کسره ظاهری

(بِأسماءِ)
جارو و مجرور، متعلّق به (اَنبِئوا) و محلاً منصوب، مفعول دوم برای (اَنبِئُوا)

هؤلاءِ

ترکیب: اسم اشاره، مبنی بر کسر، محلاً مجرور، مضاف الیه

اِن

ترکیب: حرف شرط، مبنی بر سکون، محلّی از اعراب ندارد

کُنتُم

ترکیب: فعل ماضی از افعال ناقصه و فعل شرط، مبنی بر سکون.

تُم: ضمیر متّصل، مبنی، محلاً مرفوع، اسم «کنتُم»

صادقین

ترکیب: خبر برای (کُنتُم) و منصوب «یاء»

 

 

اعراب جملات آیه:

1- عَلَّمَ...     جملۀ مستأنفه، محلی از اعراب ندارد

2- عَرَضَهُم...   عطف بر جملۀ (عَلَّمَ)، محلی از اعراب ندارد

3- قال...   عطف بر جمله (عَرَضَهُم)، محلی از اعراب ندارد

4- اَنبِئُونی...    مقول قول، محلاً منصوب

5- بِأسماءِ      جار و مجرور با متعلّق خود، مفعول به، محلاً منصوب

6- کُنتُم صادقین     استینافیه، محلی از اعراب ندارد